علی رغم اظهارات ریاکارانه
احمدی نژاد پست فطرت ،
تخریب و غارت آثار باستانی آذربایجان ادامه می یابد
رئيس جمهوري:
اجازه نمي دهم حتي يک پروژه عمراني به ميراث فرهنگي آسيب برساند!
رئيس جمهوري با اعلام کمک 110 ميليارد توماني دولت براي مرمت آثار تاريخي، درباره آسيب هاي پروژه هاي عمراني به يادگارهاي تاريخي ايران گفت: اجازه نمي دهم حتي يک پروژه عمراني آسيبي به ميراث فرهنگي برساند.اين پروژه ها را تحت هر شرايطي تغيير داده و يا تعديل مي کنيم.
تهران ،ميراث خبر، گروه اجتماعي، صبا آذر پيک:
رئيس جمهوري در نشست خبري امروز _ 24 دي ماه _ که با حضور جمعي از خبرنگاران داخلي و خارجي تشکيل شد از توجه ويژه دولتمردان دولت نهم به ميراث فرهنگي خبر داد و گفت :«ميراث فرهنگي ،نماد هويت ملت ايران است و صيانت از ميراث فرهنگي در دو بعد فيزيکي و نرم افزاري به عنوان يک وظيفه ملي براي هيات دولت مطرح است .»
محمود احمدي نژاد که به پرسش هاي ميراث خبر پاسخ مي داد ، افزود:« دولت نهم تصميم گرفته تمام تلاش خود را براي صيانت از ميراث فرهنگي کشور به کار بگيرد و بر اين اساس اعتبارهاي ويژه اي را در سال 85 به ميراث فرهنگي در دو بخش نرم افزاي و حفظ و احيا تعلق مي گيرد.»
وي در مورد برنامه هاي دولت براي بازيابي جايگاه ميراث فرهنگي از کمک 110 ميليارد توماني دولت براي مرمت و احياي آثار تاريخي کشور خبر داد و همچنين گفت که 52 ميليارد تومان نيز به بخش نرم افزاري ميراث فرهنگي اختصاص مي يابد.
رييس جمهوري همچنين در پاسخ به سوال ديگر ميراث خبر مبني بر اجراي فعاليت هاي عمراني به بهاي از بين رفتن آثار تاريخي، تاکيد کرد: «اجازه نمي دهم حتي يک پروژه عمراني آسيبي به ميراث فرهنگي ثبت شده برساند. اين پروژه ها را تحت هر شرايطي تغيير داده و يا تعديل مي کنيم تا از ميراث فرهنگي همان طور که شايسته است، حفاظت شود.»
وي با تصريح اينکه در برخي از مکان ها يک کاشي يا آجر يا يک گچ بري داراي مفاهيم عميق و بلندي است که بايد به نسل بعد منتقل شود، افزود: «در سفرهاي استاني دستکم يک تصميم روشن در باب ميراث فرهنگي آن استان در دو زمينه حفظ و احيا و نگهداري مي گيريم.»
رييس جمهوري همچنين از برنامه ويژه دولت براي ثبت تمام آثار تاريخي کشور و ترميم تمامي آنها خبر داد و با تاکيد بر اين که جايگاه ميراث فرهنگي بسيار گسترده تر از گردشگري است ، اين وعده را به مسئولان سازمان ميراث فر هنگي و گردشگري داد که از اين پس نسبت به حقوق حوزه ميراث فرهنگي ، اجحافي صورت نمي گيرد.
وي همچنين در باره صنعت گردشگي و برنامه هاي دولت در اين حوزه گفت: « از سال 85 شبکه خدماتي را براي رونق اين صنعت در کشور گسترش مي دهيم. و من از همين جا از بخش خصوصي دعوت مي کنم تا در داير کردن اين مراکز با دولت همکاري کنند.»
وي همچنين در باره تسهيلات دولت براي صدور رواديد گردشگران گفت: «هر گردشگر پس از دو هفته مي تواند رواديد ورود به ايران را بگيرد و اين امر نشان دهنده نگاه ويژه دولت به حوزه گردشگري است.»
وي همچنين از اختصاص اعتبارهاي مناسب براي توسعه صنعت گردشگري در سال 85 خبر داد.
پنهان سازي و تخريب مرموز آثار تاريخي در آذربايجان توسط آذربايجانيان منتسب
سياستهاي تخريب آثار به جا مانده در آذربايجان (از قرنهاي گذشته) به هيچ عنوان متوقف نشده و نخواهند شد. هر روز که ميگذرد آثار تاريخي ما تخريب شده و يا به عمد و تحت پوشش قانون! پشت حصارها پنهان ميشوند. بودجه هاي هنگفتي که براي قابل بازديد کردن آثار نه چندان تاريخي فارسستان تبديل به بودجه تخريب آثار تاريخي آذربايجان ميشود.
توجيحات و توضيحات مشکوک مسئولان محلي نيز حکايت از ساخت و پاخت پشت پرده دارد.
براي حفظ آثار تاريخي آذربايجان يک قيام ملي بايد تا همه بدانند که آذربايجان به تاريخ خود اهميت ميدهد. تخريب آثار تاريخي (با قدمت بيش از ۶-۵ هزارسال قبل از ميلاد) آذربايجان براي جايگزيني با تاريخ ۲۵۰۰ ساله ساختگي هخامنشيان بايستي متوقف شود.
بودجه اي که براي پنهان ساختن آثار آذربايجان هزينه ميشود٫ ميتواند در جهت معرفي و استفاده و حفاظت از آنها مصرف شود.
انجمن مفاخر معماري ايران نسبت به ساخت يك مجموعه تجاري_خدماتي در حريم برجهاي دوقلو از سوي سازمان عمران و بهسازي شهري اعتراض كرد. اين انجمن اعتقاد دارد ساخت و سازها بايد خارج از حريم ۷۵ متري اين برج انجام گيرد.
در كنار برجهاي دوقلو مراغه دو بنا وجود دارد که پيش از اين کاربري مدرسه داشتند. اکنون شرکت توسعه عمران مراغه که شهرداري اين شهر نيز از سهامداران آن است، قصد دارد در يکي از اين مدارس مجموعه اي تجاري – خدماتي احداث کند.
مسئولان ميراث فرهنگي و گردشگري مراغه حريم دو برج را از شعاع برج ها ۲۵ متر تعيين کرده اند اما انجمن مفاخر معماري ايران اعتقاد دارد ساخت وسازها بايد خارج از شعاع ۷۵ متري گنبدها انجام گيرد.
“عليرضا قهاري”، رئيس هيات مديره انجمن مفاخر معماري ايران در گفتگو با ميراثخبر درباره ساخت و سازهاي در حريم برجهاي دوقلو گفت:«اين مجموعه دو طبقهاي قرار است با ارتفاع ۷ متر ساخته شود كه اين امر حريم اين برجها را كه يك گنبد آرامگاهي است ،خدشه دار مي كند.»
وي تعداد آثار سالم به جا مانده از دوران ايلخاني در كشور را بسيار اندك توصيف كرد و به ميراث خبر گفت: « نگاه گردشگري به آثار تاريخي باعث شده در كنار هر اثر يك مجمتع تجاري ساخته شود و اين امر به شكستن و تخريب آثار منجر ميشود. براي جذب يك گردشگر نبايد هتل ها در حريم درجه يك آثار تاريخي ساخته شوند.»
قهاري گفت: «چند ماه پيش در يك نامه به آقاي مشايي، معاون رئيس جمهوري و آقاي عبادي، مدير سازمان ميراث فرهنگي، صنايعدستي و گردشگري آذربايجان شرقي خواستار توقف ساخت اين مجموعه شديم اما تاكنون هيچ پاسخي به انجمن داده نشده است. تنها شهرداري مراغه طي يك نامه به ما اعلام كرد اين ساخت و سازها با مجوز سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري انجام ميشود.»
“رضا عبادي”، مدير سازمان ميراث فرهنگي، صنايعدستي وگردشگري آذربايجانغربي در گفتگو باميراث خبر ساخت و سازها را در حريم برجهاي دوقلو مراغه قانوني خواند و افزود:«طرحي كه در حال حاضر بر اساس آن در كنار اين برجها ساخت و ساز مي شود، مصوب شوراي فني سازمان ميراث فرهنگي است و هيچ قانوني زير پاگذاشته نشده است.»
وي گفت:«اين دو بنا از زمان مغول تا به امروز محصور در يك راهروي ۲ در ۳ متري و اطراف آن كاملا بسته بود. شهرداري با يك شركت قرار دادي امضا كرد و بر اساس آن قرار شد يك مجمتع تجاري _خدماتي در خارج حريم اين اثر و در فاصله ۲۵ متري، ساخته شود.»
به گفته عبادي مجمتع تجاري خارج از حريم بنا و پشت برجهاي ساخته ميشود. در ضلع شرقي برجها نيز هيچ ساخت و سازي صورت نمي گيرد و در ضلع شمالي آن نير كاربري فرهنگي پيدا ميكند و يك خيابان از خيابان خواجه نصيرالدين طوسي به سوي در دو برج كشيده ميشود.
عبادي تعيين حريم آثار را با توجه به موقعيت شهرها مختلف خواند.
در فاصله ۱۰ متري شمال برج مادر هلاکو يا برج کبود، مقبره ديگري به نام برج مدور قرار دارد.
تاريخ بناي برج طبق کتيبه کوفي آن رجب ماه سال ۵۶۳ هجري قمري است.
بنا ظاهر ساده اي دارد و از دو طبقه تشکيل شده: سردابه و اتاق فوقاني . اگر قبري هو در سردابه وجود داشته ، به مرور زمان از بين رفته است.
سر در ورودي برج مدور مانند گنبد سرخ داراي قاب و طاقي هلالي شکل است که درگاه را احاطه کرده و در بالاي آن و همچنين زير طاق هلالي کتيبه اي به خط کوفي با نقش هاي پيچيده از آجر و کاشي هاي فيروزه اي به چشم مي خورد.
تزئينات کاشي و نقوش که در بند کش بين آجرها به صورت مهره هائي با نقش الله و نقوش هندسي به کار رفته همه امتياز خاصي به اين بنا داده اند.
اتاق فوقاني در گذشته داراي پوششي از گچبري و تزئينات گچي بوده که از آن همه هنر و زيبايي فقط در گوشه و کنار آن قطعاتي به جاي مانده و مابقي از بين رفته است .
نماي خارجي بنا بسيار ساده و شامل ازاره سنگي و آجر کاري معمولي است.
پوشش بنا را در گذشته گنبدي دو پوش تشکيل مي داده که به مرور زمان فرو ريخته و جهت جلوگيري از خرابي سقف تير پوشي با شيرواني روي آن احداث کرده اند.
برج کبود نيز در دو طبقه ساخته شده، يکي از طبقات آن مربوط به نماز خانه و پخش نذورات و ديگري مربوط به سردابه است.
پلان سردابه صليبي شکل است و سقف آن داراي کاربندي به شکل شمسه و داراي مهر کوبي بين آجرهاست.در اين کاربندي ها اسامي پيامبر و اسماء الله را در برگرفته اند.
بدنه اين برج داراي آجرکاري هاي پرکاري است و همچنين کتيبه هاي خط کوفي بر اين برج به چشم مي خورد.
قطار بندي دور گنبد هم داراي کتيبه گچ بري از سوره کهف است.
اين برج علاوه بر آنکه به نام برج کبود خوانده مي شود، به نام برج مادر هلاکو نيز مشهور است. اين نام از آنجا بر اين برج باقي مانده که مردم بر اين باورند که قبر مادر هلاکو در اين برج قرار دارد.
نجات "توپر اوقلي "،منوط به اعتبار آب منطقه اي آذربايجان شرقي
باستان شناسان كاوش هاي خود را در تپه "توپراوقلي" به محض تخصيص اعتبار از سوي آب منطقه اي آغاز مي كنند
تهران-ميراث خبر
گروه استان ها: باستان شناسان تپه "توپراوقلي" در انتظار پاسخ مثبت مسئولان آب منطقه اي آذربايجان شرقي و تخصيص اعتبار براي ادامه کاوش هاي خود در اين محوطه باستاني هستند .
اين تپه تاريخي در منطقه هشترود در استان آذربايجان شرقي و در محل احداث سد " آي دوقموش " واقع شده که با آبگيري اين سد به زير آب مي رود .
" جواد قندگر" سرپرست هيات باستان شناسي در تپه باستاني " توپراوقلي" در اين باره به ميراث خبر گفت :" طرحي را براي کاوش هاي تکميلي در اين محوطه به سازمان آب منطقه اي آذربايجان شرقي داده ايم و جزئيات عمليات را براي تخصيص اعتبار در آن آورده ايم اما هنوز پاسخ روشني از سوي مسئولان اين سازمان دريافت نکرده ايم ."
وي با اشاره به اينکه شواهد نشان مي دهند در اين منطقه اسکله سازي صورت مي گرفته افزود : " در کاوش هاي ابتدايي خودچند سکو در اين تپه آشکار شد که در ضلع هاي شمالي ،جنوبي و شرقي عينا تکرار شده اند بنابراين در طرحي که براي کاوش تدوين کرده ايم پيشبيني کرده ايم که کل تپه را خاک برداري کنيم تا فرضيه اسکله سازي به طور مشخص احراز شود ."
"قندگر" بودجه مورد نياز براي کاوش هاي باستان شناسي در تپه باستاني "توپر اوقلي" را بين 300 تا 500 ميليون ريال ارزيابي کرد و افزود : " پيشبيني ها نشان مي دهند که حتي با پر شدن درياچه سد ، تپه به طور کامل به زير آب نمي رود و هيات کاوش حدود 2 سال براي کاوش فرصت دارد . "
چول تپه 5 هزار ساله، کاوش نشده غرق مي شود
در آبگيري سد سهند در آذربايجان شرقي تپه 5 هزار ساله "چول تپه" به زير آب مي رود.تاکنون در اين محوطه باستاني تنها يک گمانه باستان شناسي زده شده است.
تهران _ ميراث خبر
گروه استان ها: در آبگيري سد سهند در آذربايجان شرقي تپه 5 هزار ساله "چول تپه" به زير آب مي رود اين در حالي است که تاکنون در اين محوطه باستاني 3 هکتاري تنها يک گمانه باستان شناسي زده شده و همچنان اطلاعات بي شماري نهفته مانده است.
آذربايجان شرقي از جمله استان هايي است که بيش از ده ها پروژه عمراني آب رساني و سدسازي دارد. از سوي ديگر اين استان همواره يکي از مهترين استقرار گاه هاي بشر بوده به همين علت محوطه هاي باستاني بي شماري بخش هاي مختلفي از اين استان را در بر گرفته است. کاوش هاي باستان شناسي در اين استان نشان داده است که قدمت استقرار در آن به هزاره هاي ششم پيش از ميلاد بازمي گردد.
«محمد فيض خواه»، باستان شناس سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري استان آذربايجان شرقي با اشاره به کاوش هاي باستان شناسي در چول تپه گفت: «چول تپه در حدود 3 هکتار وسعت دارد و پس از آن که مورد شناسايي قرار گرفت با بودجه اندکي که از سوي آب منطقه اي آذربايجان شرقي به کاوش در اين محوطه اختصاص داده شد، تنها موفق شديم يک گمانه باستان شناسي در آن بزنيم و از لايه هاي استقراري آن مطلع شويم.»
او گفت: «در اين گمانه باستان شناسي که به علت کمبود بودجه و وقت به خاک بکر نيز نرسيد مشخص شد، چول تپه بيش از 5 هزار سال قدمت دارد و احتمالا ادامه کاوش ها منجر به کشف لايه هاي دوره کالکلوتيک ( هزاره پنجم پيش از ميلاد ) نيز مي شود.»
به گفته او چنين محوطه باستاني در استان آذربايجان شرقي نادر است و با وجود اهميتي که دارد، در آبگيري سد سهند به زير آب مي رود.
در منطقه درياچه سد سهند 9 محوطه باستاني ديگر نيز وجود دارد كه با آبگيري اين سد چهار محوطه باستاني به طور كامل به زير آب خواهد رفت و راه دست رسي به مابقي محوطه ها نيز سخت مي شود.
فيض خواه در ادامه گفت: «در ميان درياچه سد سهند قلعه باستاني تيلو تپرسي نيز قرار گرفته است که در آبگيري سد سهند به مانند جزيره اي روي آب باقي مي ماند. سازمان آب منطقه اي حتي فرصت کاوش در اين قلعه سلجوقي را نيز نداد و در صورتي که اين قلعه در محاصره آب ها قرار گيرد به مرور زمان از يبن مي رود.»
چول تپه نيازمند چندين فصل کاوش بوده است تا اطلاعات موجود در آن توسط باستان شناسان استخراج شود اما اکنون زمان اندکي باقي مانده است تا اين تپه باستاني به زير آب ها برود. مشابه چنين محوطه باستاني در استان آذربايجان شرقي بسيار اندک است به همين علت چول تپه از اهميت زيادي برخوردار بوده است.
سد سهند از جمله پروژه هاي عمراني است كه به اعتقاد كارشناسان ميراث فرهنگي بدون استعلام از 8 سال پيش آغاز شد. به گفته فيض خواه مسئولان ساخت اين سد پس از انجام نزديك به 70 درصد كار، سال گذشته به ميراث فرهنگي استان پروژه خود را معرفي كردند كه طي آن كارشناسان ميراث فرهنگي با پژوهش در اطراف پشت سد محوطه هاي تاريخي مربوط به هزاره هاي پنجم پيش از ميلاد را كشف كردند.همچنين بررسي هاي انجام شده نشان داد كه در هنگام عمليات احداث سازه سد نيز پل بسيار مهم گُورچينلو و يك محوطه تاريخي تخريب شده اند.
به گفته فيض خواه پل گُورچينلو يكي از پلهاي دوره ايلخاني يا سلجوقي بوده است. اين پل به علت عدم شناسايي از سوي ميراث فرهنگي استان ثبت نشده بود به همين خاطر اطلاعات كامل از آن در دست نيست.
سد سهند در شهرستان هشترود در استان آذربايجان شرقي جاي گرفته است.اين شهرستان كه از مراكز حكومت آتروپاتن ها بوده در خود آثار مهمي از دوره هاي پيش از ميلاد،تاريخي و اسلامي را جاي داده است.
محوطه پيش از تاريخ سد خدآفرين در انتظار كاوش باستان شناسي
شناسايي يك محوطه پيش از تاريخ در پشت سدخدآفرين آذربايجان شرقي، كاوش هاي باستان شناسي در درياچه اين سد را پيش از آبگيري آن الزامي كرد.
تهران _ ميراث خبر
گروه استان ها: شناسايي يك محوطه پيش از تاريخ در پشت سدخدآفرين آذربايجان شرقي، كاوش هاي باستان شناسي در درياچه اين سد را پيش از آبگيري آن الزامي كرده است. اين در حالي است كه همچنان باستان شناسان در انتظار موافقت مسئولان سد هستند.
سدخدآفرين از جمله سدهاي استان آذربايجان شرقي است كه پس از استعلام سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري استان آذربايجان شرقي مورد شناسايي قرار گرفت. بررسي هاي اوليه در درياچه اين سد به كشف يك محوطه پيش از تاريخي منجر شد.
«عيسي عيسي زاده»، باستان شناس سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري استان آذربايجان شرقي با اشاره به تماس هاي گرفته شده با مسئولان سدخدآفرين گفت: «هم اكنون چندين نامه براي مسئولان سد ارسال شده است تا اعتبار كاوش هاي باستان شناسي در اين محوطه باستاني را در اختيار باستان شناسان قرار دهند اما به دليل مراحل اداري همچنان در انتظار پاسخ مسئولان سد و سازمان آب منطقه اي استان هستيم.»
او گفت: «سدخدآفرين در سال 86 آبگيري مي شود. تپه پيش از تاريخي كه در درياچه اين سد كشف شده است نياز به پژوهش هاي باستان شناسي دارد و ما اميدواريم بتوانيم هرچه سريعتر كاوش در اين محوطه را آغاز كنيم.»
عيسي زاده با اشاره به برنامه ريزي هاي انجام شده براي كاوش در اين تپه گفت: «بر اساس شواهد موجود اين تپه 6 متر ارتفاع و 150 متر طول دارد. به نظر مي رسد يك فصل كاوش سه ماهه بتواند اطلاعات تپه را نشان دهد اما اين موضوع نياز به كاوش دارد و احتمال دارد پس از كاوش هاي باستان شناسي اين تپه نياز به كاوش هاي بيشتر داشته باشد.»
سدخدآفرين از جمله سدهايي است كه در محدوده ميانه ساخته شده است. ميانه از جمله مهمترين شهرهاي باستاني كشور است كه هموراه آثار باستاني زيادي در آن پيدا شده است.
هم اكنون بيش از 10 سد در استان آذربايجان شرقي براي آبگيري آماده مي شوند كه تمامي اين سدها برخي از محوطه هاي باستاني را غرق مي كنند.
بافت تاريخي مراغه تخريب شد
تهران-ميراث خبر
گروه استان ها: باادامه ساخت و سازهاي ناهمگون در بافت تاريخي شهر مراغه، اين شهر به تدريج چهره تاريخي خود را از دست مي دهد.
طي ماه هاي گذشته به دنبال ساخت و سازهاي جديد، توسعه شهري و احداث يك خيابان 120 متري و احداث ساختمان تجاري، اداري و مسكوني به سبك امروزي در اطراف اين خيابان جديد در داخل بافت قديمي، شهر مراغه به تدريج چهره كهن و اصيل خود را از دست مي دهد.
«ناصر زواري»، رئيس اداره ميراث فرهنگي و گردشگري شهرستان مراغه گفت: «طبق ضوابط تعيين شده از سوي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري كشور، هرگونه ساخت و ساز در داخل بافت هاي تاريخي ممنوع است.»
به گفته زواري طبق ضوابط موجود ،ساخت و سازهاي انجام شده در داخل بافت هاي تاريخي و قديمي از لحاظ ارتفاع، نما و مصالح بكار رفته بايد با بافت كلي شهر كاملا هماهنگ باشد.»
زواري با اشاره به ساخت و سازهايي كه اخيرا در درون بافت قديمي شهر و بامجوز شهرداري صورت گرفته گفت:«شهرداري قبل از شروع ساخت و سازها و در ابتداي شروع كار از سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري استعلام مي كند. اما ضوابط ناديده گرفته شده و چهره واقعي شهر به تدريج در حال از بين رفتن است.»
اما باوجود نگراني سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري از تخريب بافت تاريخي ،«عزيز فرخي»، معاون فني شهرداري تخريب بافت را تكذيب كرد و گفت: «سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري مراغه در داخل بافت تاريخي شهر محدوده هايي را به عنوان حرايم 1، 2 و 3 مشخص كرده و شهرداري طبق آن ها عمل مي كند.»
او گفت: « شهرداري هنگام ارائه مجوز ساخت هرگونه ساختمان اداري، تجاري و يا مسكوني تمامي اين ضوابط و مصوبات را رعايت كرده و اگر ساخت و سازي خارج از اين چهار چوب صورت بگيرد از ارائه پروانه خود داري مي كند.»
طبق قانون در حريم درجه يك سازه ها و بناهاي تاريخي هرگونه ساخت و ساز اكيدا ممنوع است . در حريم درجه دو هر گونه ساخت و ساز با ارتفاع بيش از چهار و نيم متر ممنوع است و در حريم درجه سه نيز ساخت و ساز با ارتفاع بيش از هفت و نيم متر ممنوع اعلام شده است.
فرخي همچنين در مورد ساخت و ساز خيابان 120متري در داخل بافت تاريخي گفت:«اين بخش از شهر فاقد بافت تاريخي با ارزش بود و اين قسمت از شهر جزو بخش ميراثي(بخشي كه سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري به عنوان بخش مهم بافت قديمي تعيين كرده) اعلام نشده بود.»
مراغه در گذشته يك باغ شهر بوده كه مراتع و باغهاي آن مورد توجه مغولها قرار گرفته و در سال 628 هجري شمسي به تصرف سپاه مغول درآمد.
اين شهر در سال 656 به عنوان پايتخت هلاكوخان انتخاب شد. رصدخانه مراغه مهم ترين اثر اين شهر به همت خواجه نصيرالدين طوسي در همين زمان ايجاد شد.
قلعه دختر بناب تخريب شد
كشاورزان با توسعه اراضي كشاورزي در شهرستان بناب، بخشي از بناي قلعه دختر با چند هزار سال قدمت را تخريب كردند.
تهران_ ميراث خبر
گروه استانها: كشاورزان با توسعه اراضي كشاورزي در شهرستان بناب، بخشي از بناي قلعه دختر با چند هزار سال قدمت را تخريب كردند.
قلعه دختر يا در گويش محلي قيزلا قلعه سي، از بناهاي مهم شهرستان بناب در استان آذربايجان شرقي محسوب مي شود.اين بنا كه امروز بخش هاي بسيار كمي از آن باقي مانده است، آثاري از هزاره اول قبل از ميلاد تا دوران اسلامي را در خود جاي داده است.
ناصر زواري، مدير اداره ميراث فرهنگي مراغه و بناب گفت:«چند روز پيش گروهي از كشاورزان با توسعه اراضي خود ضلع شمالي بناي ارزشمند قلعه دختر را تخريب كردند.»
او با اشاره به اين نکته که قلعه نياز مند رسيدگي هاي جدي است، گفت:«بناي تاريخي قلعه دختر در فهرست آثار ملي كشور به ثبت رسيده است و طبق قانون هرگونه ساخت و ساز و انجام اقدامات مختلف در اطراف آن تنها با اجازه سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري كشور امكان پذير است.»
با توجه به شواهد و متون تاريخي بناي قلعه دختر به شكل مخروطي بوده و كاربري نظامي و ارتباطي داشته است.
علاوه بر توسعه اراضي كشاورزي قلعه دختر از سوي عوامل ديگري نيز تخريب مي شود.
به گفته زواري عوامل جوي و حفاري هاي غير مجاز از ديگر عوامل مهم تخريب قلعه دختر هستند.
از بناي باستاني قلعه دختر در حال حاظر تنها يخش هايي از پي و پايه ديوارهاي سنگي باقي مانده است.
شهرستان بناب جزو مناطق باستاني استان آذربايجان شرقي محسوب مي شود و تاكنون 150 اثر تاريخي و محوطه باستاني در آن شناسايي شده است.
تخريب بزرگترين يخچال تاريخي شهر تبريز
شهرداري شهر تبريز با اجراي طرح احداث زير گذر در منطقه چاي كنار ، بخشي از يخچال قديمي صادقيه این شهر را تخريب كرد.
تهران_ ميراث خبر
گروه استانها: شهرداري شهر تبريز با اجراي طرح احداث زير گذر در منطقه چاي كنار ، بخشي از يخچال قديمي صادقيه این شهر را تخريب كرد.
يخچال صادقيه جزو يخچال هاي مهم شهر تبريز است كه در بافت تاريخي شهر و در نزديكي بازار جاي گرفته است.اين يخچال كه مربوط به دوره قاجاريه مي شود 200 متر مربع وسعت دارد.
«محد فيض خواه»، كارشناس سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري استان آذربايجان شرقي گفت:«شهرداري تبريز و پيمان كار طرح احداث زير گذر در منطقه چاي كنار طي هفته هاي گذشته بيش از 50 در صد از يخچال صادقيه شهر را با وجود فاصله چند متري آن با پروژه زير گذرتخريب كردند.»
او گفت:«اين يخچال بزرگترين يخچال تاريخي شهر تبريز محسوب مي شود كه به دليل آن که در كنار بازار و بافت تاريخي واقع شده، از اهميت بسيار زيادي برخوردار است.»
يخچال هاي تاريخي بناهايي هستند كه در زمان گذشته با توجه نبود برق و يخچال در خانه ها از آن ها براي نگهداري و انبار كردن يخ و فروش آن در فصل گرم سال استفاده مي شده است.
به گفته فيض با توجه به آسيب هاي وارده به يخچال صادقيه هرچه سریع تر بايد جلوي ادامه تخريب ها در اين سازه گرفته شود و كارشناسان مرمت هاي اضطراري در اين بنا را آغاز كنند.
هفته گذشته نيز در جريان اقدامات عمراني در نزديكي ميدان نماز شهر تبريز كه جزيي ازبافت تاريخي شهر محسوب مي شود بخشي از ديوار يك آب انبار دوره قاجاريه تخريب شد.
به اعتقاد كارشناسان با توجه به اينكه در زير بخش تاريخي شهر تبريز، لايه ها و بقاياي معماري از دوره هاي مختلف وجود دارد، سازمان ها و ارگان هاي مختلف قبل از شروع هر گونه عمليات عمراني به خصوص خاك برداري، بايد طرح خود را براي بررسي هاي بيشتر به سازمان ميراث و گردشگري ارائه دهند.
طي چند سال گذشته به دليل اجراي عمليات عمراني و ساخت و ساز در محدوده تاريخي شهر تبريز بخشي ازلايه هاي تاريخي از دل خاك بيرون آمده و تخريب شده است.از مهم ترين اين اتفاقات مي توان به احداث مجتمع تجاري در محدوده محوطه مسجد كبود در سال 1377 اشاره كرد كه در جريان عمليات خاك برداري آن يك گورستاني متعلق به عصر آهن با بيش از سه هزار سال قدمت كشف شد.
شهر تاريخي تبريز يكياز مناطق مهم تاريخي كشور است كه در خود آثاري از هزاره هاي پيش از ميلاد تا دوران اسلامي را جاي داده است.
۳۰ درصد از بافت تاريخي مراغه تخريب شد
به دنبال ساخت و سازهاي اخير توسعه شهري 30 درصد از بافت تاريخي ارزشمند مراغه از بين رفته و 40 درصد ديگر آن در معرض تخريب قرار دارد
تهران _ 27خرداد 1384 _ میراث خبر
گروه استانها: به دنبال ساخت و سازهاي اخير توسعه شهري 30 درصد از بافت تاريخي ارزشمند مراغه از بين رفته و 40 درصد ديگر آن، در معرض تخريب قرار دارد.
پس از دعوت مسئولان شهر مراغه از شركت آتيساز براي ساخت و سازهاي شهري و احداث خياباني در كنار خيابان خواجه نصير، قسمتي از بافت قديم شهر مراغه و تعدادي از بناهاي تاريخي و ارزشمند اين شهر از بين رفت.
«ناصر زاوري»، رييس اداره ميراث فرهنگي و گردشگري شهرستان مراغه گفت: «شركت آتيساز، با اجراي طرح احداث يك خيابان 120 متري در درون بافت تاريخي مراغه باعث تخريب كامل 3 كاروانسراي قديمي، 3 خانه قديمي و بازار مسجد سفيد شد. اين خيابان همچنين قسمتي از بافت تاريخي شهر را تحتالشعاع خود قرار داد.»
اين خيابان به فاصله 90 متري از خيابان خواجه نصير ساخته شده است. خيابان خواجه نصير در دوره رضاخان با طرح صليبكشي ساخته شد كه بافت قديمي و تاريخي مراغه را به دو قسمت كرد.
زواري گفت: «خيابان 120 متري يا جام جم، 60 متر بلوار و 30 متر بدنهسازي دارد. دو مسجد قديمي به نامهاي مسجد سفيد و ريحان كه هر دو ثبت ملي شدهاند در موقعيت بدنهسازي خيابان قرار گرفته اند و ما با توجه به اين كه اين دو مسجد داراي ثبت ملي هستند تاكنون مانع تخريب آنها شدهايم.»
اكنون اطراف مسجد سفيد را به منظور ايجاد پاركينگ، كاملا خاكبرداري كردهاند و هر لحظه امكان فروريختن و تخريب كامل آن ميرود. اين مسجد زيبا مربوط به دوره صفوي است و در زمان شاه طهماسب ساخته شده كه داراي كتيبهاي از جنس سنگ مرمر است.
زوارهاي با اشاره به تنشهاي ايجاد شده بين شهرداري و ائمه و اداره ميراث فرهنگي و گردشگري اين شهر در رابطه با ارايه مجوز از طرف شهرداري به شركت آتيساز و تخريب بافت و آثار تاريخي مراغه گفت: «طبق كميسيون ماده 5، اگر اجراي يك طرح يا پروژه خارج از ضوابط طرح تفصيلي يا جامع شهر باشد و به هسته اوليه شهر آسيب وارد كند بايد از اجراي آن ممانعت به عمل آورد.»
با توجه به مغايرت طرح شركت آتيساز با طرح تفصيلي و جامع شهر اين شركت با عدم رعايت ضوابط قانوني همچنان به كار خود مشغول است و زوارهاي شهرداري را مقصر ميداند.
ساكنان شهر مراغه از اوايل انقلاب به اين سو محلههاي قديمي را تخليه كرده و رفته رفته در شهرك وليعصر سكني گزيدند.
اكنون با توجه به ساخت و سازهاي بيرويه كه در داخل بافت شهر انجام ميشود، اين شهر به تدريج چهره و بافت قديمي خود را از دست ميدهد. توسعه شهري داراي يك شتاب افزاينده است و مرتفعسازي، حريم و منظر اين بافت قديمي را از بين ميبرد.
«ناصر زوارهاي» مدير اداره ميراث فرهنگي و گردشگري شهرستان مراغه اميدوار است با انتخاب يك مشاور بتوانند اين بافت را بررسي كرده و با همكاري شهرداري و شوراي شهر، مردم و مالكان را دعوت به مرمت بافت قديمي شهر كنند.
مراغه در گذشته يك باغ شهر بوده كه مراتع و باغهاي آن مورد توجه مغولها قرار گرفته و در سال 628 ه.ش. به تصرف سپاه مغول درآمد.
در سال 656 به عنوان پايتخت هلاكوخان انتخاب شد. رصدخانه مراغه به همت خواجه نصيرالدين طوسي در همين زمان ايجاد شد.
عمليات خاكبرداري براي گاز رساني ايران به ارمنستان منجر به تخريب بخش هايي از شهر باستاني "اژدها داشي" در استان آذربايجان شرقي شد
عمليات خاكبرداري براي گاز رساني ايران به ارمنستان منجر به تخريب بخش هايي از شهر باستاني "اژدها داشي" در استان آذربايجان شرقي شد. كارشناسان سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري پيش از اين ، نسبت به ممنوعيت اين اقدام شركت گاز هشدار داده بودند.قدمت "اژدها داشي" به هزاره اول پيش از ميلاد مي رسد.
آذربايجان شرقي (خبرگزاري ميراث فرهنگي) ميراث استانها: شهر باستاني "اژدها داشي" كه شهري به جاي مانده از هزاره پيش از ميلاد است ، قرباني عمليات گاز رساني ايران به ارمنستان شد.
"اژدها داشي" در 40 كيلومتري شرق روستاي اندرجان و از روستاهاي غربي شهرستان ورزقان است.
«محمد فيض خواه»، باستان شناس سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري آذربايجان شرقي با اعلام اين خبر افزود: «قرار است براي گاز رساني ايران به ارمنستان در آذربايجان شرقي ايستگاهي احداث شود اما از آنجا كه مسير پيشنهادي شركت گاز در منطقه اي تاريخي واقع شده، سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري با بررسي منطقه، عبور لوله هاي گاز از آن مسير را مجاز ندانست.»
به گفته فيض خواه به رغم اعلام سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري مبني بر ممنوعيت عبور لوله گاز از اين منطقه به منظور جلوگيري از تخريب شهر باستاني، شركت گاز اقدام به خاك برداري كرد.
اين باستان شناس افزود: «شركت گاز در تاريخ 25 تير 85 بدون توجه به اين ابلاغ، خاكبرداري را به طول 80 متر، عرض 7 متر و ارتفاع 4 متر انجام داد که اين اقدام سبب تخريب بخشي از شهر سه هزار "اژدها داشي" ساله شد.»
وي افزود: «اين خاك برداري در حالي صورت گرفت كه ما مسير مناسبي را به شركت گاز پيشنهاد كرديم .مسيري که گذر لوله ها از آن كمترين خسارت را به ارزش هاي تاريخي اين منطقه وارد مي كرد.»
مسير مشخص شده از سوي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري استان، در 2 كيلومتري شرق عرصه شهر باستاني "اژدها داشي" واقع شده بود و گذر از آن آثار، مناظر و محيط زيست را از تخريب دور مي ساخت.
به گفته فيض خواه، اين شهر باستاني تاكنون كاوش نشده و بررسي هاي باستان شناسي مي تواند نكات ارزشمندي از تاريخ را براي محققان آشكار سازد.
وي در همين حال تاكيد كرد: به رغم وجود قوانين و بخش نامه هاي دولتي، بيشترين تخريب ها در استان آذربايجان شرقي و از سوي ارگان هاي دولتي صورت مي گيرد.
فيض خواه درباره آثار تاريخي سطحي باقي مانده از اين شهر باستاني به ميراث خبر گفت: «هر چند به دليل فعاليت هاي كشاورزي آثار تاريخي سطحي زيادي از بين رفته اند اما هنوز آثاري چون ديوار هاي قسمت هاي داخلي قلعه، قبور تاريخي در اطراف محوطه و نيز سفال هاي سطحي در اين شهر باستاني باقي مانده است.»
وي گفت: «با توجه به اين آثار مشخص است كه اين شهر مربوط به هزاره پيش از ميلاد تا عصر آهن سه است.»
وي اين شهر باستاني كه 30 هكتار وسعت دارد، متشكل از سه بخش عنوان كرد كه قلعه يا همان شاه نشين از مهم ترين بخش هاي شهر به شمار مي رود. همچنين قبرستاني هم در اين منطقه به جاي مانده كه در محوطه اطراف قلعه واقع شده و نيز در شيب اطراف، محل استقراري شهر قرار داشته است. محل استقراري اصطلاحاً «اَل شهري» ناميده مي شود.
اين باستان شناس از ديگر اقدامات غير اصولي انجام شده در راه احداث ايستگاه گازرساني ايران ارمنستان را تخريب يك قبرستان باستاني عنوان كرد كه در ماه هاي اخير از سوي اين شركت انجام گرفته است.
فيض خواه گفت: «براي رسيدگي به دلايل تخريب اين قبرستان تاريخي از شركت گاز سئوال شد اما آنها موضوع را كتمان كردند. در حال حاضر با توجه به مستندات موجود، موضوع از طريق بخش حقوقي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري در دست پيگيري است.»
توضيحات وزيرنمايندهسوال كنندهرا قانع نكرد
اعلمي:چرااستاندارآذربايجان شرقي جهت حفاظت آثارتاريخي اقدامنميكند؟
وزيركشور:دولت درحفاظتازميراثفرهنگي جدي است
خبرگزاري دانشجويان ايران – تهرانسرويس: مجلس
در جلسهي علني امروز مجلس، سوال اكبر اعلمي نمايندهي تبريز از وزير كشور در دستور كار قرار گرفت و بررسي شد واعلمي پس از پايان توضيحات وزيراعلام كرد كه قانع نشده است.
به گزارش خبرنگار پارلماني خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)،اعلمي در سوال خود از وزير كشور اظهار داشت: آذربايجان شرقي از آثار تاريخي و جاذبههاي گردشگري فراوان برخوردار است كه متاسفانه به دلايل مختلف از جمله بيتوجهي مسوولان كشور واستان مغفول و از ديد علاقهمندان به آثار تاريخي و فرهنگي پنهان مانده است. ارگ عليشاه نيز يكي از آثار تاريخي است كه توسط افراد غير مسوول مورد بيمهري قرار گرفته،اما با وجود تخريب و انهدام بخش قابل توجهي از اين بناي عظيم خشتي و تجاوزي كه به حريم قانوني آن صورت گرفته است، هنوز اين بناءجزء جاذبههاي مهم گردشگري محسوب ميشود.
وي ادامه داد: متاسفانه اين بناي تاريخي كه مظهر ايستادگي مردم تبريز تلقي ميشود به نحو بسيار زشت و نامطلوبي اسير حصاركشيهاي دستاندركاران مصلي و دخالتهاي غير مسوولانه آنان شده است و مانع از بازديد عمومي ميشود.
اين نماينده مجلس شوراي اسلامي همچنين از وزير كشور تقاضا كرد كه پاسخ دهد با توجه به وجود آثار تاريخي و جاذبههاي گردشگري فراوان در آذربايجان شرقي و غربي از جمله ارك، چرا تاكنون شوراي عالي ميراث فرهنگي و گردشگري در اين استانها ايجاد نشده است و چرا جاذبههاي استان آذربايجان شرقي با استفاده از ساز و كارهاي قانوني پيشبيني شده در قانون تشكيل سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري به نحو مقتضي به مشتاقان اين آثار در داخل و خارج معرفي نميشود.
اعلمي پرسيد كه چرا استاندار آذربايجان شرقي به عنوان نمايندهي سياسي در استان جهت حفاظت از آثار تاريخي و جذب گردشگر اقدام لازم را به عمل نميآورد؟ و چرا استاندار آذربايجان شرقي مانع از تداوم اقدامات خودسرانه و غير مسوولانه دستاندركاران مصلي تبريز در خصوص ارك عليشاه و تدارك مقدمات لازم براي بازديد عمومي نميشوند و چرا اين اثر عظيم بايد در حصار نردههايي كه دستاندركاران مصلي به دور ارك عليشاه كشيدهاند، باقي بماند؟.
وي در تشريح سوالاتش از وزير كشور، ادامه داد: در قوانين موضوعه، حفظ ميراث فرهنگي از جايگاه ويژه و در خوري برخوردار است تا جايي كه در مادهي 114 برنامهي چهارم توسعه دولت موظف شده به منظور اهتمام ملي در شناسايي حفاظت، پژوهش، مرمت، احيا، بهرهبرداري و معرفي ميراث فرهنگي كشور و ارتقاي توان گردشگري اقداماتي انجام دهد.
نمايندهي تبريز تصريح كرد: در مادهي 135 قانون برنامهي چهارم تاكيد شده كه نقش و وظايف دولت در حوزههاي امورحاكميتي،امور تصديهاي اجتماعي و فرهنگي و خدماتي، امور زيربنايي و امور تصديهاي اقتصادي به شرح زير است كه از جمله آن حفظ محيط زيست و حفاظت از منابع طبيعي و فرهنگي است.
وي خاطر نشان كرد: يك فصل از قانون مجازات اسلامي به حفظ ميراث فرهنگي اختصاص يافته است و براي كساني كه نسبت به تخريب و انهدام آثار فرهنگي اقدام ميكنند، مجازاتهاي سنگيني در نظر گرفته شده است.
اعلمي در ادامه با يادآوري اينكه ارك تبريز به عنوان يكي از بزرگترين بناهاي خشتي آذربايجان و حتي دنيا شناخته شده است و احداث آن از سال 716 آغاز شده، تاكيد كرد: ارك عليشاه و محوطه باستاني آن به اعتبار جايگاهي كه داشته و جزيي از تاريخ آذربايجان و ايران محسوب ميشود، در 15 دي ماه 1310 هجري شمسي در فهرست آثار ملي ايران ثبت و براي آن نقشه حريم استحفاظي در نظر گرفته شده است. به گونهاي ساخت هر گونه بنا در اين حريم غير قانوني است. اما آن اثر مهم به واقعيت تلخي كه در حال حاضر وجود دارد، تبديل شده است.
اين عضو كميسيون امنيت ملي، ادامه داد: در جوامع مختلف براي حفظ يك كوزهي گلي كه جزء آثار تاريخي است، ميليونها دلار هزينه ميشود اما در كشور ما، به ازاي اين اثر تاريخي متاسفانه گاهي اوقات مرتكب اقداماتي ميشويم كه خلاف قانون و خواستههاي مردم است.
اعلمي همچنين متذكر شد: متاسفانه در كنار اين اثر تاريخي و در حريم آن برخلاف ضوابط قانوني ، قانون مجازات اسلامي و ديگر قوانين مصلايي احداث شده و بر خلاف وعده كه قرار بود اين بنا در دو طبقه احداث شود به سه طبقه تجاوز پيدا كرده است، بنحويكه ارك عليشاه قابل رويت نيست.
به گزارش ايسنا، پورمحمدي نيز در پاسخ به سوال اعلمي با بيان اينكه اين سوال ارتباطي به من ندارد،اما پاسخ ميدهم، گفت: نكتهاي كه آقاي اعلمي اشاره كرد صحيح است. به هر حال ميراث تاريخي و تمدني شاخصهي اعتبار و وزن جامعه و كشور است و حفاظت از آن وظيفهي همگان مخصوصا وظيفهي مجريان امور است و همه مكلفيم به آن عمل كنيم.
وي ادامه داد: به همين دليل دولت نهم سعي جدي و گستردهاي براي مسالهي حفاظت از ميراث فرهنگي و گردشگري به عمل آورده است.
وزير كشور دربارهي اينكه چرا شوراي عالي ميراث فرهنگي گردشگري تشكيل نميشود؟، اظهار داشت: موفقترين دورههاي تاريخ مديريت كشور را در اين رابطه سپري كردهايم و ما به دليل اهميت موضوع در تمام سفرهاي استاني دولت در بخش ويژهاي به موضوع ميراث فرهنگي پرداختهايم و در طول يكسال و 4 ماه كار دولت نهم، 220 مصوبه حفاظت از ميراث فرهنگي و توسعهي گردشگري داشتهايم و 201 منطقهي نمونه گردشگري را تعيين كردهايم و در حال تكميل كامل گردشگري هستيم.
پورمحمدي در ادامه با بيان اينكه در استان آذربايجان شرقي در 8 ماهه سال 85، به مقياس 8 ماهه سال 84، حفاريهاي غير مجاز به 45 مورد كاهش يافته است، اظهار داشت: ايجاد گشتهاي بسيار در سطح شهرستانها فعال شدهاند، براي حفاظت از مجموعههاي تاريخي و در خصوص معرفي اين مناطق و تشكيل جشنوارههاي مختلف، آذربايجان شرقي جزء موفقترين استانها در طول سالهاي گذشته بوده است.
وي همچنين به تشكيل انجمن اسلامي دفاتر خدمات مسافرت و جهانگردي در اسفند ماه 84 اشاره و عنوان كرد: اساسنامه تشكيل انجمنهاي ميراث فرهنگي به تمام فرمانداريها ابلاغ شد.
وزير كشور ادامه داد: اولين جشنوارهي روستايي توريستي تاريخي در خصوص كندوان در سطح ملي، امسال برگزار شد و اولين سمينار تخصصي ملي در خصوص توسعهي گردشگري با حضور مسوولان و بخش خصوصي در آذربايجان شرقي در سال گذشته برگزار شد.
وي افزود: 19 درصد پروژههاي ميراث فرهنگي اجرايي شده و 100 درصد پروژههاي گردشگري از طريق مناقصه به پيمانكار داده شده است و مبالغ تخصيص يافته به آن در سالهاي گذشته 2 ميليارد و 800 ميليون تومان بوده و امسال 7 ميليارد و 200 ميليون تومان شده است، مراكز دائمي اطلاعرساني گردشگري در فرودگاه تبريز، در 4 نقطه تبريز و 4 نقطه ورودي تبريز، ايجاد شده است.
پورمحمدي همچنين سال گذشته را پر افتخارترين سال براي حفاظت از ميراث فرهنگي و توسعهي گردشگري استان آذربايجان شرقي معرفي كرد و در خصوص ارك عليشاه، گفت: 2 بار پرونده ارك عليشاه به دادگاه رفته منع تعقيب خورده ولي مجددا سازمان ميراث فرهنگي شكايت كرده كه الان در شعبهي دادگاه حقوقي تبريز در دست بررسي است و هر چه حكم كند، اجرا ميكنيم.
وزير كشور با تاكيد بر اينكه تمام تلاشها به موضوع حفاظت از آثار باستاني و تاريخي و گردشگري كه ظرفيت ارزشمند كشور است معطوف خواهد شد، گفت: تاكنون سرمايهگذاري مناسبي انجام ندادهايم و دولت جديد با تمام انگيزه و ظرفيت در اين جهت تلاش ميكند.
وي ادامه داد: براي تسهيلات گردشگران در كل كشور 50 هزار تخت هتلي و اقامتي در دست ساخت داريم و تسهيلات براي ساخت 90 هزار تخت ديگر آماده كردهايم و ظرف 4 سال تختهاي هتلي دو برابر يعني 300 هزار تخت ميرسد و اين گامي است براي توسعهي گردشگري.
وزير كشور تصريح كرد: فكر ميكنم در موضوع حفاظت از آثار باستاني و تاريخي و توسعهي گردشگري، دولت بزرگترين گام را در طول تاريخ مديريتي كشور با مصوبات خود برداشته است كه همت بزرگ اجرايي ميخواهد كه دستورالعمل آن را داريم و در دستور كار اجرايي مديران منطقهاي قرار دادهايم.
اكبر اعلمي در بخش دوم سوال خود، گفت: شما فريب اين گزارشات را نخوريد، چون خلاف واقع است. حال زار آثار آذربايجان شرقي گوياست اين ارقام صحت ندارد.
پس از پايان توضيحات وزير كشور، اكبر اعلمي توضيحات را قانع كننده ندانست لذا سوال براي بررسي بيشتر به كميسيون ارجاع شد.
محمدرضا باهنر نيز كه ادارهي جلسه را برعهده داشت خطاب به وزير، گفت: ما نيز از توضيحات شما استفاده كرديم و موقعيت خوبي بود كه حضرتعالي گزارش مناسبي از عملكرد دولت و وزارت كشور ارايه دهيد و باز به كميسيون براي توضيحات بيشتر تشريف ميبريد.
انتهاي پيام
اعلمی 6 وزیر کابینه را به مجلس فراخواند
به گزارش خبرنگار پارلمانی "مهر"، در سئوال اکبر اعلمی از وزیر کشور چنین آمده است :
چرا نسبت به آثار تاریخی و جاذبه های فرهنگی آذربایجان شرقی و خصوصا اثر بی بدیل ارگ علیشاه بی مهری شده و این اثر به مشتاقان داخل و خارج از کشور معرفی نمی شود؟
آذربایجان شرقی از آثار تاریخی و جاذبه های گردشگری فراوانی برخوردار است که متاسفانه به دلایل مختلف از جمله بی توجهی برخی مسئولان کشوری و استانی همچنان مغفول و از دید علاقمندان به میراث فرهنگی پنهان مانده است. ارگ علیشاه یکی از آثار تاریخی بی بدیلی است که توسط افراد غیر مسئول مورد بی مهری قرار گرفته و صرفنظر از تخریب و انهدام بخشهای قابل توجهی از این بنای عظیم خشتی و تجاوزی که به حریم قانونی آن صورت گرفته، هنوز جزء جاذبه های مهم گردشگری محسوب می شود.
متاسفانه این بنای تاریخی که مظهر ایستادگی مردم تبریز تلقی می شود به نحو بسیار زشت و نامطلوبی گرفتار حصار کشی های دست اندرکاران مصلای تبریز و دخالت های غیر مسئولانه آنان شده و مانع از بازدید عمومی آن می شود.
با توجه به مراتب فوق پاسخ دهید:
1- با توجه به وجود آثار تاریخی و جاذبه های گردشگری فراوان در آذربایجان شرقی و غربی، چرا تاکنون شورای میراث فرهنگی و گردشگری موضوع تبصره ماده 4 قانون تشکیل سازمان میراث فرهنگی و گردشگری مصوب 23/10/82 در این استانها ایجاد نشده است؟
2- چرا جاذبه های موصوف در استانهای آذربایجان شرقی و غربی با استفاده از سازوکارهای قانونی پیش بینی شده با استفاده از سازوکارهای قانونی پیش بینی شده در قانون تشکیل سازمان میراث فرهنگی و گردشگری به نحو مقتضی به مشتاقان این گونه آثار در داخل و خارج از کشور معرفی نمی شود؟
3- چرا استاندار آذربایجان شرقی به عنوان نماینده سیاسی دولت و هماهنگ کننده امور در استان جهت حفاظ از آثار تاریخی و جذب گردشگر اقدام لازم را به عمل نمی آورد؟
4- چرا استاندار آذربایجان شرقی مانع از تداوم اقدامات خودسرانه و غیر مسئولانه دست اندرکاران مصلای تبریز در رابطه با ارگ علیشاه و تدارک مقدمات لازم برای بازدید عمومی نمی شود و اساسا چرا این اثر عظیم باید در اسارت نرده هایی که دست اندرکاران مصلا به دور آن کشیده اند باقی بماند؟
اعلمی همچنین در سئوال مشترکی از پنج وزیر عضو شورای عالی میراث فرهنگی و جهانگردی (وزیران اقتصاد، آموزش و پرورش، مسکن،علوم و فرهنگ و ارشاد اسلامی) خواستار توضیح درباره قصور در حفظ و نگهداری آثار تاریخی استانهای غربی و به ویژه ارگ علیشاه شده است.
متن سئوال اعلمی از 5 وزیر عضو شورای عالی میراث فرهنگی و گردشگری به این شرح است :
استانهای آذربایجان شرقی و غربی و استانهای اردبیل و زنجان از میراث فرهنگی، تاریخی و جاذبه های گردشگری فراوانی برخوردارند که در صورت اتخاذ تدابیر لازم جهت جذب گردشگران شاهد رشد و شکوفایی فرهنگی و اقتصادی استانهای یاد شده خواهیم بود.
یکی از این آثار، ارگ علیشاه واقع در تبریز است که جزء منحصر به فردترین و رفیع ترین بناهای خشتی جهان است که ساخت آن در سال 724 هجری شمسی به پایان رسیده است. این بنا نماد ایستادگی تبریز محسوب می شود که حتی در برابر شدیدترین زلزله ای که تبریز را با خاک یکسان است. همچنان پابرجا باقی مانده است.
این اثر بی بدیل به واسطه اقدامات غیر مسئولانه برخی دست اندرکاران مصلای تبریز و ضعف مدیریت استانداران و مسئولان ذیربط دچار صدمات غیر قابل جبرانی شده و اکنون در پشت انبوهی از آهن و سیمان و سازه های مصلای تبریز از دیدها پنهان مانده و هرگونه بازدید عمومی از بنای موصوف به شدت مشکل شده است.
بنا به مراتب فوق و با توجه به عضویت جنابعالی(5 وزیر) در شورای عالی میراث فرهنگی و گردشگری پاسخ فرمایید:
1- دلیل قصور میراث فرهنگی در حفظ و نگهداری آثار تاریخی استانهای یاد شده و به ویژه ارگ علیشاه چیست؟ برای نگهداری و ترمیم ارگ چه تمهیداتی اتخاذ شده است؟
2- در برابر اقدامات غیر مسئولانه و خودسرانه دست اندرکاران مصلا مبنی بر ساخت و ساز در حریم قانونی ارگ و کشیدن حصار به صورت غیر قانونی پیرامون ارگ و جلوگیری از بازدید عمومی چه اقدامی صورت گرفته است؟
3- برای هماهنگی در چگونگی امکان بهره گیری از میراث های طبیعی کشور از جمله آثار فرهنگی و تاریخی آذربایجان شرقی، غربی، اردبیل و زنجان و بویژه ارگ علیشاه به اجرای تعهدات مطروحه در کنوانسیون میراث فرهنگی و گردشگری و سازمان محیط زیست چه تدابیری اتخاذ شده است؟
4- از جهت فراهم کردن زمینه سرمایه گذاری بخشهای دولتی، خصوصی و تعاونی در امور مربوط به میراث فرهنگی در استانهای آذربایجان شرقی، غربی، اردبیل و زنجان چه اقداماتی به عمل آمده است و نیز برای تحقق اهداف بخش میراث فرهنگی استانهای مذکور چه تدابیی اندیشیده اید؟
5- برای اجرای طرح های جامع توسعه میراث فرهنگی و گردشگری و ایجاد تاسیسات مورد نیاز در استانهای یاد شده از جمله احداث مراکز اقامتی، پذیرایی و خدمات حمل و نقل چه تسهیلاتی برای متقاضیان در نظر گرفته شده است؟
6- به منظور فراهم کردن زمینه توسعه پایدار میراث فرهنگی و گردشگری در استانهای یاد شده چه تدابیری اتخاذ و چه تسهیلاتی منظور شده است؟
7- کدام برنامه های تبلیغی ملی و بین المللی برای معرفی میراث فرهنگی آذربایجان، اردبیل و زنجان و جاذبه های جهانگردی استان های مذکور از طریق رسانه های ارتباط جمعی به مرحله اجرا درآمده است؟
بنا بر این گزارش؛ اعلمی در دوره ششم مجلس نیز وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی را برای توضیح در مورد تخریب ارگ به مجلس فراخواند که مهاجرانی قول داد مراتب را پیگیری کند و مسئولان مصلا نیز قول دادند که ارتفاع ساختمان مصلا که در حریم ارگ بنا شده از یک طبقه بیشتر تجاوز نکند، به همین سبب میراث فرهنگی استان آذربایجان شرقی اقدام به ترمیم ارگ نمود که پس از مدتی عملیات بازسازی و ترمیم متوقف شد.
